Ucisk w gardle – co oznacza i co z nim robić?
Posłuchaj tego artykułu
Voiced by Amazon Polly

Ucisk w gardle – co oznacza i co z nim robić?

Czy kiedykolwiek czułeś, że coś jest w Twoim gardle – nawet jeśli wiesz, że nic w nim nie ma?

Nie tylko jest to niewygodne, ale może być także trochę przerażające.

Prawdopodobnie to przypadek znany jako ucisk w gardle.

Czucie guzka w gardle nie jest rzadkością. Tę przypadłość miała nawet powieściowa Emilia Korczyńska, jedna z bohaterek „Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej. Wielu ludzi doświadcza tego bezbolesnego odczucia przynajmniej raz w życiu.

Poznaj skuteczne techniki!
Zapisz się na bezpłatny kurs mailowy, który nauczy Cię skutecznej walki z lękami i nerwicą. Krok po kroku poprowadzę Cię przez najskuteczniejsze techniki! Natalia Kocur
We hate spam. Your email address will not be sold or shared with anyone else.

Globus Hystericus – co to właściwie jest?

Uczucie ucisku w gardle, nazywane też gulą w gardle jest uczuciem niemożności usunięcia grudki z gardła lub poczuciem, że tkwi tam pigułka. W przeciwieństwie do niektórych innych problemów z gardłem, nie ma tam rzeczywistej przeszkody.

Chociaż to uczucie nie jest zbyt bolesne, może być denerwujące – i bardzo niepokojące.

Uczucie, o którym mowa, dawno temu zostało nazwane globus hystericus, ponieważ lekarze już w czasach starożytnych sądzili, że ludzie, którzy tego doświadczają, są „histeryczni”.

Już w 486 roku przed naszą erą Hipokrates, ojciec medycyny, po raz pierwszy opisał uczucie guzka w gardle.

Uważał, że ten problem jest ograniczony tylko do kobiet, ze względu na proponowany przez niego związek między histerią a dysfunkcją macicy.

Współcześnie lekarze wiedzą dużo więcej na temat przyczyn tej dolegliwości, które mogą być (i często są) także psychologiczne.

Słowo “globus” pochodzi z łaciny i oznacza „piłkę” (po polsku częściej używamy nazwy „gula w gardle” lub „klucha w gardle”).

Somatyzacjaucisk w gardle

W psychologii, konkretnie w nurcie psychodynamicznym, pojęcie somatyzacja oznacza mechanizm obronny. Ten mechanizm działa tak, że przekształca ból emocjonalny w objawy fizyczne.

W takiej sytuacji, osoba cierpiąca skupia się całkowicie na problemach bólu fizycznego, zamiast rozwiązywać problemy z psychiką.

Prawdopodobnie znasz niektóre „typowe” objawy lęku.

Niepokój może sprawiać, że czujesz się spięty, masz nudności, czy nadmiernie się pocisz. Są to objawy, które większość ludzi kojarzy z lękiem.

Jednak lęk może również wywołać wiele mniej popularnych objawów, a jednym z nich jest uczucie guzka w gardle.

Problem z uciskiem w gardle jest taki, że osoby cierpiące na tę dolegliwość dodatkowo stresują się tym objawem. Kiedy jakikolwiek objaw wysokiego lęku staje się dodatkowym powodem lęku, staje się on katalizatorem lub paliwem, które jeszcze bardziej zwiększa ogólny poziom niepokoju.

Mimo że gula w gardle jest wymieniana jako „objaw”, w rzeczywistości wcale nie musi nim być.

Słowo „objaw” oznacza bowiem istnienie choroby u jego podłoża, a uczucie guli w gardle wcale nie musi oznaczać choroby, a jedynie niepokój w granicach zdrowia.

Niepokój (czyli niskie nasilenie lęku) jest emocją i jak każda emocja, niesie ze sobą schemat doznań fizycznych i myśli, w ramach których może, ale nie musi, wystąpić poczucie guli w gardle.

Więcej o stanach lękowych

 

Występowanie uczucia guli w gardle

Ucisk w gardle jest względnie znaną przypadłością i istnieje wiele wiarygodnych badań i prac naukowych opisujących to zjawisko:

  • Częstość występowania Globus Hystericus jest określana w granicach od 3,5 % do 46% społeczeństwa w zależności od populacji i kryteriów diagnostycznych
  • Ten objaw jest stwierdzany średnio w 6,7 na 100 000 przypadków  w podstawowej opiece zdrowotnej
  • Nawet 4-5 % wszystkich skierowań do laryngologii jest spowodowanych wrażeniem uczucia guli w gardle
  • Różnice płciowe: Z niektórych badań wynika, że kobiety mogą być dotknięte tą dolegliwością częściej, jednak inne badania nie wykazują różnic w częstości występowania między płciami
  • Osoby w średnim wieku (przedział od 35 lat do 54 lat) mogą być bardziej narażone na odczuwanie ucisku w gardle, ale niektóre badania nie wykazały związku występowania ucisku w gardle z wiekiem
  • Objawy związane z uczuciem kluchy w gardle mogą być bardziej prawdopodobne w populacjach żyjących w miastach, z powodu zwiększonych stresorów środowiskowych
  • Rzetelne badania dowodzą, że zaburzenia pod postacią somatyczną często współwystępują z innymi zaburzeniami psychicznymi. Najpewniejszy jest ich związek z zaburzeniami lękowymi (nerwicami) i depresją.
Więcej o objawach nerwicy

 

Diagnostyka globus histericus

Różnicowanie – wykluczenie zaburzeń somatycznych

Do stwierdzenia Globus Hystericus konieczna jest konsultacja laryngologiczna w celu wykluczenia chorób gardła i krtani.

Szczegółową diagnostykę zaleca się w przypadku występowania objawów takich jak:

  • utrudnione i bolesne przełykanie,
  • spadek masy ciała,
  • chrypka,
  • podwyższona temperatura ciała,
  • niedokrwistość.

Objawy te sugerują inne choroby i wymagają wykonania dodatkowych badań na przykład gastroskopii, laryngoskopii, czy badań rentgenowskich.

Nawet połowa pacjentów ze stwierdzonym uciskiem w gardle (na tle lękowym), boryka się także z dodatkowymi objawami.

Najczęściej są to:

  • suchość i bolesność gardła
  • zgaga
  • przewlekły kaszel

Globus rozpoznaje się na podstawie kryteriów rzymskich III.

Kryteria rzymskieucisk w gardle

Kryteria rzymskie III (inna nazwa: wytyczne rzymskie III), to klasyfikacja zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego, określająca zasady ich rozpoznawania oraz wytyczne dotyczące leczenia.

Podstawę kryteriów rozpoznania poszczególnych zaburzeń czynnościowych stanowią objawy zgłaszane przez chorego oraz brak choroby organicznej.

Kryteria rzymskie zakładają osiem klas chorób oznaczonych literami od A do H (w zależności od narządu, z którym wiążą się przykre objawy – na przykład jelita, odbyt, dwunastnica), a każda z klas zawiera konkretne zaburzenia.

Globus Hystericus znajduje się w pierwszej grupie (A), zawierającej choroby czynnościowe przełyku.

W tej grupie znajdują się:

  • A1. Zgaga czynnościowa
  • A2. Czynnościowy ból w klatce piersiowej o przypuszczalnie przełykowym pochodzeniu
  • A3. Dysfagia czynnościowa (czynnościowe zaburzenia połykania)
  • A4. Gałka (globus) – czyli właśnie Globus Hystericus, popularnie znane jako gula lub klucha w gardle

Aby zdiagnozować Globus Hystericus, muszą wystąpić wszystkie następujące elementy:

  • stałe lub przerywane, pozbawione bólu wrażenie bryły w gardle
  • występowanie tego uczucia między posiłkami (w trakcie jedzenia i picia objawy mogą ustępować)
  • brak dysfagii (dysfagia to termin medyczny określający utrudnione przechodzenie pokarmu z jamy ustnej przez przełyk do żołądka)
  • lub brak odynofagii (objaw chorobowy polegający na bolesnym połykaniu; może towarzyszyć dysfagii lub występować niezależnie od niej, występuje na przykład przy przechodzeniu anginy ropnej)
  • brak występowania refluksu jako przyczyny objawu
  • brak zaburzeń motoryki przełyku na podstawie badań histopatologicznych

Powyższe kryteria muszą być spełnione przez ostatnie 3 miesiące, a początek objawów powinien mieć miejsce co najmniej 6 miesięcy przed diagnozą.

Gula w gardle – objaw czegoś jeszcze?

Gula w gardle może być objawem  wielu różnych rzeczy, w tym normalnych bakterii.

Jeśli twoje gardło jest czerwone lub masz białe plamy na migdałkach, możesz mieć paciorkowca (zwykle w tym przypadku występuje także obrzęk węzłów chłonnych i gorączka) lub mononukleozę (która może objawiać się jak paciorkowiec).

Także choroby przenoszone drogą płciową czasem objawiają się w gardle – najczęściej bywa to rzeżączka. Objawy rzeżączki mogą obejmować silny ból gardła; czerwone, opuchnięte migdałki i owrzodzenia całej jamy ustnej.

Inną możliwością jest zarażenie opryszczką jamy ustnej i gardła.

Wiele osób zadaje sobie pytanie – czy to może być rak? Niestety, odpowiedź na to pytanie może być twierdząca. Jednak pamiętaj, że to najmniej prawdopodobna opcja ze wszystkich!

Rak jamy ustnej i gardła występuje zwykle u osób, które są w grupie ryzyka, na przykład korzystają nałogowo z wyrobów tytoniowych (papierosy, cygara, tytoń do żucia), intensywne spożywają alkohol lub byli narażeni na szkodliwe promieniowanie.

Przyczyny ucisku w gardle

Wrażenie „gałki” jest jednym z objawów zaburzeń lękowych. Większość ludzi z zaburzeniem lękowym opisuje to jako dławiące uczucie.

Uczucie dławienia jednak to tylko wrażenie – ludzie z Globus Histericus nigdy nie są naprawdę narażeni na zadławienie. W rzeczywistości, chociaż mogą mieć problemy z przełykaniem, mogą na przykład napić się wody bez żadnych problemów.

Ucisk w gardle może także współwystępować jako objaw różnego rodzaju chorób gardła – listę prawdopodobnych opcji znajdziesz w poprzednim paragrafie.

Więcej o stanach lękowych

 

Leczenieucisk w gardle

Nie ma określonego specyficznego leczenia ucisku w przełyku, ale można je kontrolować i łagodzić. Gdy czucie kluchy jest wynikiem innej choroby, jej leczenie również załagodzi objaw guli w gardle.

Leczenie niektórych częstych przyczyn odczucia w gardle obejmuje:

  • terapię mięśniową (by rozluźnić mięśnie w gardle)
  • techniki relaksacyjne
  • picie dużej ilości płynów
  • psychoterapię (czasem konieczne jest także wprowadzenie terapii lekowej,na przykład przy rozpoznaniu przez psychiatrę depresji lub silnych zaburzeń lękowych)
Najlepsze techniki i ćwiczenia relaksacyjne

 

Zapobieganie – profilaktyka ucisku w gardle

Ponieważ jednoznaczna przyczyna występowania uczucia ucisku w gardle nie jest określona, trudno jest zrozumieć, jak temu zapobiec. Najlepszym sposobem postępowania jest więc dbanie o gardło tak dobrze, jak tylko można.

Postępuj zgodnie z poniższymi wskazówkami dotyczącymi zdrowego gardła, aby zapobiec ewentualnym problemom z uczuciem guli lub innym problemom gardłowym:

  • pij dużo płynów (najlepiej wody, pomaga to utrzymać prawidłowy przepływ płynów w organizmie)
  • nie pal (gardło, zatoki i usta są bardzo dotknięte paleniem papierosów, zwiększa to także ryzyko wielu chorób, w tym raka)
  • odpocznij, gdy jesteś chory (kiedy masz przeziębienie lub coś poważniejszego, jak zapalenie krtani, pozwól gardłu odpocząć; mięśnie w gardle są obolałe od choroby, zbyt intensywne używanie ich może spowodować dodatkowe uszkodzenia)
  • nie krzycz (jeśli często przemawiasz publicznie, postaraj się korzystać z mikrofonu, gdy możesz – zmniejszy to obciążenie i zużycie strun głosowych i mięśni gardła).

Jak sobie pomóc samodzielnie?

Czasami objawy same ustępują (szczególnie po zapewnieniu przez lekarzy, że nie istnieje żadne chorobowe podłoże takiego samopoczucia).

Jest jednak kilka rzeczy, których możesz spróbować, by samemu przyśpieszyć zanikanie objawów lub je załagodzić:

  • Zidentyfikuj leki, które przyjmujesz, a które mogą zaostrzać problem (przejrzyj ulotki z opakowań leków, gdzie zawsze wymienione są możliwe skutki uboczne)
  • Ogranicz kofeinę i nawilżaj gardło, pijąc jak najwięcej wody
  • Ssij pastylki na ból gardła (dostępne bez recepty)
  • Spróbuj żuć gumę (w niektórych przypadkach łagodzi to uczucie guli)
  • Nałóż ciepłe okłady na gardło (uważaj jednak by się nie poparzyć)
  • Stosuj metody relaksacyjne, takie jak ćwiczenia oddechowe lub medytacja
  • Zidentyfikuj czynniki wywołujące stres, tak abyś mógł znaleźć powiązanie, kiedy objawy są najbardziej intensywne. Możesz spróbować prowadzić dziennik, w którym będziesz zapisywać, kiedy odczuwasz uczucie guzka w gardle i pod jakimi warunkami.
  • Spotkaj się z psychoterapeutą lub psychiatrą. Specjalista może zasugerować techniki relaksacyjne lub, w niektórych przypadkach, przepisywać leki przeciwlękowe lub przeciwdepresyjne. Terapia poznawczo-behawioralna może być również skuteczną strategią zmniejszania objawów.
Jak możesz sobie pomóc

 

Kiedy udać się do lekarza?ucisk w gardle

Gdy uczucie kluchy w gardle jest długotrwałe i uciążliwe, pierwszym krokiem powinno być skontaktowanie się z lekarzem, aby wykluczyć wszelkie podstawowe schorzenia, które mogą powodować ten objaw.

Lekarz może przeprowadzić na przykład badanie fizykalne w celu wykrycia wszelkich mas w szyi i podłodze jamy ustnej.

Jeśli uczucie powoduje ból lub trudności z przełykaniem, lub mówieniem, możesz zostać skierowany do laryngologa. W przypadku podejrzenia choroby refluksowej przełyku możesz zostać skierowany do gastrologa.

Uczucie gałki często z czasem ustępuje samoistnie i samo w sobie nie jest groźne, ale z powodu możliwości pomylenia go z poważniejszym schorzeniem powinieneś zasięgnąć porady lekarza.

Szczególnie ważna jest konsultacja specjalisty, jeśli uczuciu ucisku w gardle towarzyszy któreś z poniższych dodatkowych objawów:

  • ból gardła lub szyi
  • utrata masy ciała
  • wymioty
  • trudności z połykaniem pokarmu i płynów
  • ból podczas połykania
  • dławienie się
  • trudności z oddychaniem
  • bryła lub masa, którą można zobaczyć lub poczuć w gardle
  • gorączka

Warto także zadzwonić do lekarza, jeśli:

  • objawy nasilają się
  • masz powyżej 50 lat
  • jeśli w przeszłości paliłeś papierosy albo często spożywałeś alkoholu, a objawy pojawiły się nagle

Ignorowanie ucisku w gardle

Nawet jeśli nie została zdiagnozowana u Ciebie żadna choroba gardła, ignorowanie objawów lękowych może mieć poważne konsekwencje.

Po pierwsze, nie dowiesz się, co naprawdę je powoduje.

Lęk jest znakiem ostrzegawczym, który nakłania Cię do zatrzymania się i zauważenia, że ​​coś jest nie tak. Ale jeśli go zignorujesz, nie zniknie. W rzeczywistości jest zupełnie odwrotnie. Jeśli go zignorujesz, znajdzie on inne sposoby poinformowania Cię, że coś jest nie tak.

Długotrwałe ignorowanie wysokiego poziomu lęku i stresu może przekształcić się w poważne zaburzenia.

Najlepszym wyjściem jest poszukanie profesjonalnej pomocy, abyś mógł przepracować swój niepokój i dowiedzieć się, co go powoduje.

Występowanie uciążliwych objawów somatycznych o podłożu psychicznym to znak, że jest coś, co wymaga natychmiastowej uwagi!

Podsumowanie

Chociaż ucisk w gardle jest powszechnym zjawiskiem i najczęściej nie jest objawem żadnej poważnej choroby, warto skonsultować tą przypadłość z lekarzem rodzinnym.

Bardzo często okazuje się, że to uczucie jest spowodowane problemem z obszaru psychicznego – na przykład nadmiernym lękiem lub stresem.

W takim przypadku, warto skonsultować się ze specjalistą psychoterapeutą.

Należy się obserwować i nie ignorować objawów Globus Hystericus, szczególnie jeśli utrzymują się długo i utrudniają codzienne normalne funkcjonowanie.

Poznaj skuteczne techniki!
Zapisz się na bezpłatny kurs mailowy, który nauczy Cię skutecznej walki z lękami i nerwicą. Krok po kroku poprowadzę Cię przez najskuteczniejsze techniki! Natalia Kocur
We hate spam. Your email address will not be sold or shared with anyone else.

Dodaj komentarz

1 × 4 =